SafarYab |™سفریاب

سفر به روستای مصر ایران

سالهاست کمو بیش نام کویر مصر در دشت مرکزی ایران بر سر زبان ها افتاده است؛ بسیاری به این منطقه چندین بار سفر کرده اند و بسیاری هنوز کویر را درک نکرده اند؛ بسیاری از ما شاید مناطق جنگلی و سرسبز و کنار ساحل را به عنوان سفر بشناسیم؛ اما واقعیت این است که اگر یکبار این سفر را تجربه کنید افسون کویر هرگز رهایتان نخواهد کرد؛ با آغاز پاییز تا اردیبهشت سال بعد شاهد شروع انواع تورها به مقصد کویر مصر هستیم ؛ در این نوشتار شما را از جزییات لازم برای این سفر آگاه خواهیم کرد.

 کویر مصر کجاست؟

مصر (نام‌های قبلی: چاه‌دراز، کلاته یوسف، مزرعه یوسف)، روستایی است از توابع شهرستان خور و بیابانک در استان اصفهان. این روستا در دشت کویر ایران و در 45 کیلومتری شرق جندق و در 60 کیلومتری شمال خور قرار دارد. روستای مصر یا کویر مصر درست در میانه راه دامغان به نائین و اصفهان قرار دارد. مصر به همراه دو روستای بسیارکوچک دیگر به نامهای امیرآباد و فرحزاد دریک خط شمالی– جنوبی به طول حدود 6 کیلومتر واقع شده‌اند. این روستا یکی از مناطق جذاب گردشگری ایران به‌حساب می‌آید و نام دریای شنی کویر مصر برای بسیاری از طبیعت‌گردان آشناست. بخشی از فیلم خیلی دور، خیلی نزدیک در این روستا شکل گرفته‌است.

علت وجود نام یوسف در نام سابق این روستا این است که چندین سال پیش بنیانگذار این روستا فرد سرمایه‌داری به نام یوسف بوده است. او به شبانی و چراندن گوسفندان می‌پرداخته است. عمر این روستا شاید بیشتر از 100 سال نباشد، اما همه آن را به نام مزرعه یوسف می‌شناختند تا آنکه قناتهای روستا خشک و کم آب شد و یوسف را مجبور به حفر چاه با موتورهای دیزلی انگلیسی کرد. چند سال بعد از بهره‌برداری از این چاه، دوباره سفره‌های زیرزمینی آب پائین‌تر رفت تا اینکه یوسف چاه عمیق‌تری را حفر کرد به همین دلیل اهالی روستاهای همجوار، این روستا را «چاه دراز» نامیدند.

اما از آنجایی که یوسف این نام را دوست نداشته از اهالی خواست چون نام وی یوسف و داستان یوسف پیامبر نیز در سرزمین مصر اتفاق افتاد بود از آن به بعد نام این روستا را مصر بنامند. اهالی روستا نیز از آنجا که برای یوسف احترام زیادی قائل بودند، این روستا را «مصر» نامیدند. یوسف دستور داد تا در وسط روستا نیز خیابان عریضی به طول حداقل ۵۰۰ متر احداث شود و در پاسخ به ابهامات اهالی که می‌گفتند روستای ما کوچک است و نیازی به احداث این خیابان عریض و طویل نیست می‌گفت که در آینده‌ای نزدیک اینجا معروف و شلوغ می‌شود. جالب اینکه این پیش بینی یوسف درست از آب درآمد و اکنون گردشگران زیادی از این روستا دیدن می‌کنند به نحوی که اکنون این روستا یکی از مقاصد مهم طبیعتگردی در ایران به شمار می‌آید. روستای مصر دارای برق سراسری، آب آشامیدنی، مخابرات و آنتن دهی تلفن های همراه، سوپرمارکت است. در این منطقه پشه‌های زیادی هست که پیشنهاد می‌شود در صورت حساسیت از پشه بند استفاده کنید و یا پمادهای مربوطه را به همراه داشته باشید اگر برای عکاسی بیرون می روید می توانید دور تا دور سایت رصد رو 2 تا 3 مرز نازک با محلول روغن سوخته ـ گازوئیل ایجاد کنید تا احتمال گزیده شدن توسط عقرب را کاهش بدهید و این ضروری است که به همراه خود جعبه کمک های اولیه داشته باشید و اگر به جایی دور تر از دوستان و همراهان خود می روید به آنها خبر داده باشید.

اقتصاد

شهرت کویر مصر زندگی اهالی مصر را تغییر داده است. مردم مصر در سال های اخیر و به خصوص در ایام گردشگری بیشتر به مشاغل مربوط به اسکان و خدمات به مسافران مصر می پردازند. اما پیش از این بیشتر به کشاورزی و دامداری مشغول بودند و در کنار کاشت زعفران و گندم به پرورش شترنیز اشتغال داشتند.

قنات

قنات راز شگفت انگیز حیات انسان در کویر است. ابداع پیشینیان ما در احداث قنات، باعث به وجود آمدن روستاهای کویری شده است. روستای مصر با بهره‌گیری از آب قنات صاحب نخل‌هایی بلند شده‌است که علاوه بر اینکه نماد حضور انسانی است، بر زیبایی و شکوه مصر افزوده است.

تماشای وسعت زرد رنگ رمل‌ها

رمل‌ها اصلی‌ترین جاذبه کویر مصر هستند. پشته‌های شنی از ماسه روان تا پشت دیوار خانه‌های روستایی سرک کشیده‌اند. تجربه تماشای وسعت زرد رنگ رمل‌ها در کویر مصر تجربه‌ای به یادماندنی‌ خواهد بود که چشم هر انسانی را به حیرت وا می دارد.

شب کویر

روز کویر مصر و شن‌ها و رمل‌هایش همه ماجرا نیست. افسون کویر در طول شب نیز شما را به دنبال خود خواهد کشید. کافی است نگاهی به آسمان بیندازید تا نتوانید دیگر از آن چشم بردارید. آسمان شب کویر چنان به شما نزدیک است که حس می‌کنید اگر دستتان را دراز کنید می‌توانید ستاره‌ای از آن بچینید. این آسمان خیره کننده نه تنها مورد علاقه ستاره شناسان است بلکه مردم عادی هم می توانند در تمام فصول سال بدون هیچ مانعی به تماشای ستارگان بنشینند.

دریاچه نمک خور

کویر طبقه یا دریاچه نمک خور بزرگترین دریاچه نمک فصلی ایران است. زمین نمکی این منطقه یاعث شده است که از هرگونه پوشش گیاهی و زندگی جانوری خالی باشد. اما شکل شگفت انگیز کویر آن را به جاذبه ای شگفت انگیز بدل کرده است. زمین کویر پوشیده از اشکال پنج ضلعی نمک است که در زمستان و با مخلوط شدن با خاک رس به رنگ سیاه و در تابستان به رنگ سراسر سفید در می آید. نمک این دریاچه قدیمی ترین دریاچه نمک در سراسر ایران است.

خانه پدری مازیار آل داوود روستای گرمه

 روستای تاریخی گرمه،از روستاهای بخش خوربیابانک،شهرستان نایین استان اصفهان است.سابقه فعالیت های گردشگری در این روستا باعث شده کهاین منطقه به عنوان مرکزی پر رونق و موفق در منطقه ،کشور جهان شناخته شود.رونق گردشگری در این منطقه با حضور فعالیت مازیار آل داوود شکل گرفت.

مازیار آل داوود اصالتا متعلق به روستای گرمه است لیکن با توجه به شغل پدر(مدرس زبان تخصصی درنیروی هوایی در تهران ،اصفهان ،شیراز،همدان و تبریز نیز زندگی کرده و آشنایی او با گرمه نتیجه پیوندها و گفتگوها و مسافرت های موقت خانوادگی یا شخصی به این روستا بوده است. با وجود اشتغال به تولید و تدریس در هنر سفالگری و سرامیک و آشنایی با فنون مجسمه سازی در تهران،نیاز روحی به بازگشت به طبیعت  روستای ابا اجدادی و احساس هم دلیبا روستائیانی که مهجور افتاده اند و مجبور به مهاجرت به شهرهای بزرک شده اند او را خسته از تلخی های زندگی شهری در سال ۱۳۷۶ با انگیزه خودسازی،احیای روستا و نشان دادن ارزش زندگی روستایی به اهالی ،به ویژه جوانان به این دیار کشاند.

دو سال اول در کلاته(مزرعه ای با چند اتاق در سه کیلومتری جنوب گرمه)چوپانی و سفالگری و فراگیری دانش و فنون بومی به ویژه از سالمندان با تجربه روستا و کسب آرامش و غنا از محیط سپری کرد.در این دوران به تدریج دوستان و برخی گردشگران خارجی نزد او می آمدند،در حالی که پذیرایی با حداقل اماکانات پذیرایی آنها بود تا این که امکان اجاره خانه موقوفه آبا اجدادی اش را یافت و با قرداد مرمت در ازای اجاره بها،با اداره اوقاف هماهنگ شد. به تدریج همسر ،پدر،مادر و خانواده برادرش نیز به این حرکت پیوستند و در گرمه ساکن شدند و مهمانسرای آتشونی شکل گرفت.

آتشونی پیش از این بارها میزبان  سفرا و مدیران شرکتهای بزرگ خارجی،هنرمندان و محققان و دانشجویان نیز بوده است .ثبت نام اتشونی و گرمه در کتاب لونلی پلانت( lonely planet)که پر رونق ترین مجموعه کتاب های بین المللی جهانگردی است.در جذب گردشگران خارجی بسیار موثر بوده است.

او در سال ۱۳۸۶ با حداکثر آرا به عضویت شورای اسلامی روستای گرمه درآمد و از این طریق نیز برای حفظ و احیای میراث فرهنگی و طبیعی توسعه  صنایع دستی و گردشگری تلاش کرد.در حال حاضر بخشی از ارزش های بالقوه منطقه با فعالیت های ۱۰ سال گذشته رونق اقتصادی را به همراه داشته و مردم بومی از درآمد مستقیم و غیر مستقیم گردشگری بهره می بردند.

نیزار

نیزار مصر در 6 کیلومتری شرق مصر قرار دارد که در اثر آب چشمه ای زیبا پدید آمده است . این نیزار دارای نیهای بلند می باشد که ارتفاع بعضی از آنها به 4 متر می رسد .

معماری

معماری روستا دارای ویژگی های جالبی است. معماری همان معماری درون گرای ایرانی است. اما عنصر ایوان از عناصر جدایی ناپذیر در معماری مصر است. در خانه های مصر پس از ورود از درگاه از دالانی عبور کرده سپس با چرخشی ۹۰ درجه ای به میانسرا یا همان حیاط می رسید. همه ی خانه ها تک ایوانی است که البته شاه نشین تلقی می شود. پوشش ایوان یادآور معماری دوره ساسانی با قوس هاس مازه دار مانند طاق کسری است.

روستای مصر با دو روستای بسیار کوچک دیگر به نامهای امیرآباد و فرحزاد دریک خط شمالی– جنوبی به طول حدود 6 کیلومتر واقع شده اند.

روستای امیرآباد

در فاصله 2 کیلومتری روستای مصر قرار دارد که دارای تپه های شنی و پوشش گیاهای غنی از درختچه های گز، تاق، نخلهای زیباست و محلی برای کشاورزی اهالی روستای مصر است. آنجاست که آدمی پی به سخت کوشی مردمان کویر می برد. در روستای امیرآباد بوی باغ ایرانی حس می شود گویی به شمال کشور آمده ای، هوایی مطبوع و دلپذیر، خرمن های گندم و جو ،در بهار بوی گل سنجد به طرز عجیبی توجه آدمی را به خود جلب می کند.

روستای فرحزاد

با عبور از داخل روستای مصر به طرف شمال و پیمودن حدود 3 کیلومتر مسافت از بین نخلستانها و مزارع روستای مصر به روستای فرحزاد می رسیم که تنها 2 خانوار با جمعیت 20 نفر در آن ساکن است. فرحزاد پایان مسیر است و دیگر ادامه راه از طریق خودرو امکان پذیر نیست، در این منطقه است که ناگهان ظاهرا آثار حیات را دیگر نمی بینی، کویر است و کویر. قدمت روستای فرحزاد کمتر از 60 سال می باشد و دارای نخلستانهایی زیباست که توسط شنهای روان محصور گشته است.

رسیدیم مصر؛ کجا بمونیم ؟

خوشبختانه امروز در این منطقه کویری بیش از 25 اقامتگاه بومگردی دایر شده که لیست بیشتر اونها رو میتونید در سایت فرمانداری شهرستان خور و بیاببانک به آدرس : khoorbiabanak.gov.ir ببینید؛  البته برای اقامت در این منطقه سه اقامتگاه به ترتیب قیمت مورد پیشنهاد سفریاب هستش؛

 1) اقامتگاه بومگردی ناصریه؛ این اقامتگاه در شهر خور هست و اخیرا راه اندازی شده و ؛ 9 اتاق مجهز داره و کیفیت غذا هم مطلوبه ؛ شروعه قیمت از 55 تومان هست و مدیریت آن آقای امراللهی هستند که میتونید هماهنگی کنید. (09133265942)

2) مجموعه فانوس کویر؛ واقع در روستای نصرآباد ؛ شاهراه دسترسی به تمامی مناطق گردشگری مصر ، از سال 90 با این مجموعه آشنا شدیم که با مدیریت آقای اسلامی خدمات عالی در فضای روستایی رو ارائه میده؛ شروع نرخشون از 75 تومن هست .(09132596292)

3) اقامتگاه بارانداز؛ روستای فرحزاد؛ این مجموعه در 2 کیلومتری روستای مصر واقع شده و توسط خانواده طباطبایی اداره میشه ؛ به لحاظ خدمات و کیفیت عالیه و البته قیمتش از بقیه بالاتره؛ شروع قیمت به ازای هر نفر با پذیرایی کامل از120 تومان هستش، شماره تماس آقای طباطبایی ( 09133234188 )

چطوری بریم مصر؟

تهیه بلیط از ترمینال جنوب برای اتوبوس هایی که به مقصد بیرجند، طبس یا کرمان را می روند البته باید در خور پیاده شوید (به فروشنده بلیط بگویید که خور پیدا می شوید تا هزینه بلیط کمتر شود) از تهران تا خور حدود 8 ساعت راه است، در صورتی که می‌خواهید با وسیله خود به کویر مصر بروید دو مسیر وجود دارد:

تهران، قم، کاشان، نائین، انارک، از جاده معلمان به سمت جندق و بعد از گذر از پاسگاه به سمت فرخی و سپس به خور می رسد و از خور به سمت روستای مصر بروید. جاده خاکی - آسفالته در 15 کیلومتری غرب شهرستان خور به طول 35 کیلومتر تا روستای مصر است.

مسیر اول مسیر جاده خاکی جندق به روستای مصر به طول 45 کیلومتر می باشد

مسیر دوم مسیر جاده خاکی - آسفالته در 15 کیلومتری غرب شهرستان خور به طول 35 کیلومتر تا روستای مصر است.

برای کسانی که از مسیر اصفهان میخواهند مصر را ببینند کافیست مسیر زیر را طی کنند:     

شهر اصفهان از ناحیه شرق – نایین – جندق و روستای مصر

از این منطقه کویری سوغاتی چی بگیریم؟
صنعتی کرباس بافی اخیرا توسط خانم رحیمی در شهر خور و بیابانک احیا شده است ؛ نه صرف سوغات که حتی برای خودتان !حتما به فروشگاهشان سر بزنید و از کفش و لباس های کرباسی دیدن کنید !
آدرس : خور،خیابان طالقانی، کوچه 22 بهمن،پ 5
 09132238893

 جهت تماشای کلیپ اجرای سفر گروهی سفریاب به این روستا در آپارات  کلیک کنید